Search This Blog

Tuesday, October 12, 2010

Vài bình luận trước việc báo chí gần đây tới tấp đập phim Lý Công Uẩn - Đường tới thành Thăng Long
Tôi vốn thích xem phim lịch sử và mong chờ một bộ phim lịch sử đẳng cấp của nước nhà. Tôi cũng đã từng xem "Tây Sơn hào kiệt" và "Long Thành cẩm giả ca", nhưng thật sự thất vọng vì ngoài cái việc quay ở Việt nam, 2 bộ phim hoàn toàn không cho thấy tính triết học lý luận (diễn tả những cái phức tạp trong sách giáo khoa bằng cái đơn giản của điện ảnh), hay tính giáo dục đặc sắc của một bộ phim lấy đề tài lịch sử. Chưa kể đến chuyện "Tây Sơn hào kiệt" sặc mùi cải lương pha lẫn vài màn phim chưởng Hồng Kông.

Bây giờ mới vỡ lẽ ra, làm một bộ phim lịch sử( dã sử) thật chẳng dễ. Không đơn thuần chỉ là bối cảnh và phục trang, một bộ phim lịch sư (dã sử) phải biết mượn bối cảnh, phục trang để thể hiện sâu sắc nội dung và triết lý bên trong nó, hay chính là những bài học sinh động mà lịch sử để lại. Đó mới là điều quan trọng nhất.

Tôi đã thật sự kì vọng vào bộ phim "Lý Công Uẩn-Đường tới thành Thăng Long" bởi 4 lí do:

- Bộ phim được đầu tư nhiều tiền, chắc là đáp ứng được nhu cầu của khán giả.
- Nghe trailer bộ phim rất hay, rất ý nghĩa, chưa từng thấy ở những bộ phim tôi đã xem.
- Phim có sự tham gia của những cố vấn hàng đầu Việt Nam về đề tài lịch sử ( ví dụ như Tiến sĩ Đoàn Thị Tình, người được coi là số 1 ở VN về trang phục thời xưa).
- Đặc biệt, nội dung phim được Hội đồng duyệt phim Quốc gia đánh giá là "cố gắng bám sát lịch sử, xây dựng bộ phim có tính chuyên nghiệp cao..." (VNexpress ngày 18/9), và ông Đinh Xuân Dũng, ủy viên thường trực Hội đồng lý luận Trung Ương, một cây cột trụ trong giới lý luận phê bình VN, cũng đã nhận xét rằng " Tôi xem phim có những cảnh rất cảm động như Lý Công Uẩn tâm sự với người dân: người phu kéo gỗ, người chủ quán trọ, trẻ em... để hiểu được tình hình xã hội cũng như nỗi khổ của người dân. Lý Công Uẩn thật sự là người có tâm huyết, biết lắng nghe và hành động vì dân, vì nước. Bộ phim đã cố gắng để giải thích được điều này. Ngoài ra, bộ phim còn khắc họa những nhân vật lịch sử khác như Lý Khánh Văn, sư Vạn Hạnh, Đinh Bộ Lĩnh, Lê Hoàn... Và chủ đề tư tưởng của bộ phim cơ bản đã thể hiện được." ( Tuoitreonline ngày 14/9).

Nhưng gần đây, nhất là từ lúc "Bình luận nóng về phim Lý Công Uẩn" của "Giáo sư" TOÁN CƠ HỌC Nguyễn Đăng Hưng xuất hiện trên blog của một "tiến sĩ ca trù" là Nguyễn Xuân Diện (ngày 10 tháng 9), hàng loạt các blog, báo đài.. đã đưa tin đập phim Lý Công Uẩn không thương tiếc. Nhưng mô tuýp của họ là: báo này "nhai" lại của báo khác, blog này "gặm" lại của blog kia. Một vài nhận xét của cá nhân tôi đối với họ:

1. ".....TRANG PHỤC.....TÀU.....BỐI CẢNH....TÀU....MŨ BÌNH THIÊN.....TỐNG...." (?!?!?!?!?)

Đó có lẽ là những từ xuất hiện nhiều nhât ở cửa miệng những kẻ công kích, mà cụ thể có thể kể ra ở đây là báo Pháp luật TP HCM, blog của Nguyễn Xuân Diện, Nguyễn Hồng Kiên, những bài báo trên Vietnamnet của "giáo sư"Nguyễn Đắc Xuân ... Nhưng kì lạ ở chỗ họ chỉ nói theo cảm tính mà chẳng có chứng cớ sử liệu gì cả, đã vậy lại toàn bình luận "trái nghề":

Nguyễn Đắc Xuân tự thú nhận rằng chỉ "Là một nhà văn nghiên cứu lịch sử ở HUẾ và không chuyên về chuyện làm điện ảnh, nhưng do tôi có chút kinh nghiệm nghiên cứu cổ trang để "tái hiện lễ đăng quang của VUA QUANG TRUNG"- một lễ hội quan trọng trong Chương trình Festival Huế 2008"(Tuầnvietnam 26/9). Vậy mà cũng đã phán như thánh về trang phục, bối cảnh Thăng Long cách thời vua Quang Trung ngót nghét 700-800 năm. Ông Nguyễn Đăng Hưng thì lại còn "hơi bị nhầm" giữa TOÁN CƠ HỌC với lịch sử. "Tiến sĩ" Nguyễn Xuân Diện là người Hà Tây với niềm đam mê nghiên cứu ... ca trù...

So với những nhà nghiên cứu chuyên ngành đã khẳng định tên tuổi như họa sĩ tiến sĩ Đoàn Thị Tình, rốt cuộc là ý kiến của ai có trọng lượng hơn vậy? Diện "Hà Tây", Xuân "Huế" và Hưng "cơ học" là ai, từ đâu nhảy ra và ngang nhiên báng bổ công trình nghiên cứu tâm huyết cả đời của TS. Đoàn Thị Tình?

Thực chất mà nói, "dẫn chứng bằng sử liệu đập tan luận điệu xuyên tạc về phim Lý Công Uẩn - Đường tới thành Thăng Long" của bác giaiphongdantoc chính là cái tát trời giáng vào mặt lũ côn đồ.

2. TẠI SAO CHỈ CHĂM CHĂM ĐẬP MỖI MÌNH PHIM Lý Công Uẩn - Đường tới thành Thăng Long?

Xin chia sẻ đôi điều thế này, nếu những gì cáo buộc về phục trang phim Lý Công Uẩn - Đường tới thành Thăng Long là đúng, thì với những hình ảnh chúng ta có được, khẳng định ngay rằng những gì có trong phim Trần Thủ Độ, Huyền sử Thiên Đô ... cũng là sai bét nhè. Đến cái tóc của người dân trong phim "Khát Vọng Thăng Long" cũng hiện đại giống y chang như bây giờ (Chuyện nhảm nhí này làm sao có được vào thời cách đây 1000 năm là năm 1010?). Vậy thì tại sao chỉ có LCU ĐTTTL bị đập? Phải chăng đây chỉ là những màn xấu chơi bẩn tưởi của các hãng phim "nào đó" đối với "người mới" Trường Thành? Nhất là khi phim Lý Công Uẩn - Đường tới thành Thăng Long là phim duy nhất ra mắt kịp đại lễ, không giống như sự lùng nhùng của các phim khác được thực hiện bởi các "cây đa cây đề". Cái lẽ này bao lâu nay ở VN vẫn vậy. Mà nếu điều này đúng, chỉ có một điều để khẳng định, rằng LCU-ĐĐTTL thực sự là một bộ phim chất lượng chứ không hể "tầm phào" chút nào đâu.

3. ĐẠO DIỄN...TRUNG QUỐC THÌ...PHIM TRUNG QUỐC??

Nực cười thật, Phim nào cũng thế, vai trò của đạo diễn chủ yếu là sắp xếp cảnh quay, và hướng dẫn diễn xuất cho diễn viên sao cho đúng với tinh thần kịch bản. Mà kịch bản phim thì đã được thẩm định tu chỉnh bởi GS Lê Văn Lan. Như vậy thì tại sao lại khẳng định vội vã rằng đây là phim Trung Quốc? Quá thiếu căn cứ!!!!!

4. NHỮNG GIÁO SƯ THỰC THỤ

Cũng có nhiều trí thức tham gia ý kiến vào bộ phim, có nhiều các giáo sư tiến sĩ, nhưng chia thành 2 phe: ủng hộ và phản đối. Phe phản đối thì cực kì tích cực "có ý kiến", còn phe ủng hộ thì điềm tĩnh. Có 1 điểm đáng lưu ý là phe phản đối chỉ căn cứ vào trailer bộ phim rồi ngồi phán như thánh sống. Nhưng như ông Dương Trung Quốc, tổng thư kí hội sử học VN nói, không thể chỉ dựa vào trailer mà nhận xét cả bộ phim đuợc. Coi con voi là cái đuôi của nó là sự phiến diện đáng hổ thẹn. Sự thiếu cân nhắc, suy nghĩ thấu đáo là điều dễ dàng nhận thấy ở nhiều vị mang danh hàm záo sư, tiến sĩ. Các vị đó hành xử như một đứa trẻ hiếu chiến và ham thích thể hiện, vỗ ngực trí thức. Đáng ra, phải chờ phim được chiếu xong mới comment thì mới phải đạo chứ. ( Có lẽ là lâu nay im hơi lặng tiếng quá vì chẳng có công trình nào nên đến hẹn phải xông ra cắn bừa cho nó gọi là...)

5. DÃ SỬ HAY TÀI LIỆU?

Đây là một bộ phim dã sử nên có quyền hư cấu các sự kiện trong lịch sử, miễn sao thể hiện được tinh thần mà lịch sử muốn truyền đạt. Nó không phải là phim tài liệu để đòi hỏi phải chính xác 100%. Diễn đạt không phải chỉ có một cách. Điều này giải thích vì sao lại cần phim cổ trang như một công cụ hiệu quả để giáo dục cho các thế hệ mai sau. Những ý kiến của Hội đồng duyệt phim Quốc gia do đó xem chừng cũng không thật sự hợp lý khi yêu cầu phim phải y chang như chính sử. Hãy hiểu rõ cổ trang và tài liệu khác nhau ở chỗ nào?

6. CUỘC ĐẤU TRANH GIỮA CÁC HỆ TƯ TƯỞNG?

Chúng ta, con dân Đại Việt sống trong thế kỉ 21 đang là người quyết định vận mệnh cho cả một nền điện ảnh nước nhà. Mọi vật đều hỗ tương. Biết đâu luồng gió mới trong làng điện ảnh nước nhà sẽ kéo theo nhiều sự chuyển mình mà chúng ta chưa biết trước?

Đại lễ ngàn năm có 1 cũng qua rồi, đến và đi qua rất nhanh, nhưng có vẻ như sẽ không có một dấu ấn xứng tầm nào cả. Thiết nghĩ phim cổ trang còn quá mới mẻ đối với dân ta. Cũng chỉ nên nghĩ LCU ĐTTTL chỉ là 1 bộ phim, không nên quá nặng nề. Cái gì cũng có lần đầu tiên. "Lúc đầu làm gì có đường, đi mãi thì thành đường thôi".

No comments:

Post a Comment